Onderweg naar het onhaalbare
Het World Inequality Report2026 dat in december openbaar gemaakt werd, geeft weer wat wij al wisten: de rijken, vooral de ‘ultrarijken’, worden steeds rijker. Het rapport geeft hierover een uitgebreide cijfermatige onderbouwing maar in dit vraagstuk verliezen cijfers langzamerhand hun functie. Cijfers maken dingen duidelijk, doorgaans, maar in deze context gaat het om cijfers die niets meer verduidelijken: ze roepen alleen maar vragen op.
En die vragen zijn niet retorisch van aard.
Hoe is het mogelijk dat mensen zoveel vermogen bezitten?
Hoe is het mogelijk dat zoveel mensen deze situatie aanvaarden?
Hoe is het mogelijk deze situatie om te buigen in de richting van rechtvaardigheid?
Voor zover over deze laatste vraag nagedacht wordt – er zijn mensen die een levensbeschouwing hebben waarin deze welvaartsverdeling naadloos past – zoekt men het in maatregelen die er op neer komen dat de rijken meer belasting moeten betalen.
Dat zou de alsmaar groeiende ongelijkheid wat in toom houden, maar komt toch neer op dweilen met de kraan open. De echte vraag is: hoe zorgen we ervoor dat een dergelijke ongelijkheid niet meer kan ontstaan?
Het antwoord op die vraag is niet moeilijk te vinden. Grond en kapitaal moeten onverkoopbaar gemaakt worden, zodat ze geen privé-eigendom meer kunnen zijn. Daarmee wordt de tomeloze opeenhoping van vermogen haar voedingsbodem ontnomen.
Moeilijk realiseerbaar zegt u? – Hhhmmm. Misschien niet eens zoveel moeilijker dan er wereldwijd voor te zorgen dat de rijken hun belasting ook werkelijk gaan betalen.
In de huidige sociale werkelijkheid kan alleen onze inzet voor het onhaalbare ons nog verder helpen.